ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ଚେତନା (ଭାଗ-୧): ଦ୍ୱାପର ଯୁଗର ମହାପ୍ରୟାଣରୁ ନୀଳମାଧବ, ଦାରୁବ୍ରହ୍ମ ଓ ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କ ପ୍ରକଟ

ଅଧ୍ୟାୟ ୧: ଦ୍ୱାପର ଯୁଗର ମହାପ୍ରୟାଣ ଓ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଦେହତ୍ୟାଗ

୧. ଦ୍ୱାପର ଯୁଗର ଅବସାନ ଓ ଲୀଳା ସଂବରଣ:

ଦ୍ୱାପର ଯୁଗର ସୂର୍ଯ୍ୟାସ୍ତ ହେବାକୁ ବସିଥିଲା। ମହାଭାରତ ଯୁଦ୍ଧର ସମାପ୍ତି, ଯଦୁବଂଶର କଳହ ଓ ଗାନ୍ଧାରୀଙ୍କ ଶାପ କାରଣରୁ ପୃଥିବୀରୁ ପ୍ରଭୁ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ଅବତାର ଲୀଳା ସଂବରଣର ସମୟ ଆସିପହଞ୍ଚିଲା। ପ୍ରଭାସ କ୍ଷେତ୍ରର ନିର୍ଜନ ଜଙ୍ଗଲରେ, ଗୋଟିଏ ବୃକ୍ଷମୂଳେ ପ୍ରଭୁ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ବାମ ଚରଣକୁ ଡାହାଣ ଜାନୁ ଉପରେ ରଖି ଧ୍ୟାନମଗ୍ନ ଅବସ୍ଥାରେ ବିରାଜମାନ ଥିଲେ। ସେହି ଚରଣ କମଳ ନୀଳକାନ୍ତିରେ ଦୀପ୍ତିମନ୍ତ ହେଉଥିଲା, ଯାହା ମାନବୀୟ ଚକ୍ଷୁ ପାଇଁ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡର ସବୁଠୁ ସୁନ୍ଦର ଦୃଶ୍ୟ ଥିଲା।

୨. ଜରାଶବରର ବିଷାକ୍ତ ଶର ଓ ଅନୁତାପ:

ସେହି ସମୟରେ ‘ଜରା’ ନାମକ ଜଣେ ଶବର (ବ୍ୟାଧ) ଶିକାର ଖୋଜୁ ଖୋଜୁ ଦୂରରୁ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଚରଣକୁ ଗୋଟିଏ ହରିଣର ଆଖି ବୋଲି ଭ୍ରମ କଲା। ସେ ନିଜର ବିଷାକ୍ତ ଶର ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ଚରଣକୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ କରି ବିନ୍ଧିଦେଲା। ଶର ବାଜିବା ମାତ୍ରେ ଯେତେବେଳେ ଜରା ପାଖକୁ ଆସି ଦେଖିଲା, ସେ ସାକ୍ଷାତ୍ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡର ନାଥ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ! ଜରା ଶବର ଆଣ୍ଠେଇ ପଡ଼ି ଅଶ୍ରୁପାତ କରିବାକୁ ଲାଗିଲା। କିନ୍ତୁ ପ୍ରଭୁ ସ୍ମିତହାସ୍ୟ କରି କହିଲେ, “ହେ ଜରା, ତୁମେ ଦୁଃଖ କରନାହିଁ। ତ୍ରେତା ଯୁଗରେ ମୁଁ ରାମ ଅବତାରରେ ବାଳୀକୁ ଲୁଚି ଶର ବିନ୍ଧିଥିଲି, ଆଜି ପୂର୍ବଜନ୍ମର ସେହି କର୍ମଫଳ ଓ ବଚନ ପୂରଣ ହେଲା।”

୩. ଅଦାହ୍ୟ ‘ବ୍ରହ୍ମ’ ଓ ଜରାଶବରଙ୍କ ଭକ୍ତି:

ପ୍ରଭୁ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ମାନବ ଶରୀର ତ୍ୟାଗ କଲେ। ଅର୍ଜୁନ ଓ ସେବାୟତମାନେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ପାର୍ଥିବ ଶରୀରକୁ ଅଗ୍ନି ସତ୍କାର କଲେ। ପଞ୍ଚଭୂତରେ ଗଢ଼ା ସମସ୍ତ ଶରୀର ଜଳି ଭସ୍ମ ହୋଇଗଲା, କିନ୍ତୁ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ହୃଦୟ—ଯାହା ସାକ୍ଷାତ୍ ‘ଅକ୍ଷୟ ବ୍ରହ୍ମ’—ତାହା ଅଗ୍ନିରେ ଆଦୌ ଜଳିଲାନାହିଁ। ଅଗ୍ନି ଦେବତା ସେହି ଦିବ୍ୟ ବ୍ରହ୍ମକୁ ଦାହ କରିବାକୁ ଅସମର୍ଥ ହେଲେ। ସେହି ଆତ୍ମା ବା ବ୍ରହ୍ମ ପିଣ୍ଡକୁ ଜରାଶବର ବହୁତ ଶ୍ରଦ୍ଧା, ଭୟ ଓ ସମର୍ପଣର ସହ ନିଜ ପାଖରେ ଯତନ କରି ରଖିଲା।

୪. ମହାସମୁଦ୍ରରେ ବ୍ରହ୍ମ/ଦାରୁଙ୍କ ପବିତ୍ର ଭାସିଯିବା:

କାଳକ୍ରମେ ସେହି ଦିବ୍ୟ ବ୍ରହ୍ମ ପିଣ୍ଡକୁ ଜଳସମାଧି ଦିଆଗଲା। ମହାସମୁଦ୍ରର ଉତ୍ତାଳ ତରଙ୍ଗରେ ଭାସି ଭାସି ସେହି ଅକ୍ଷୟ ବ୍ରହ୍ମ ପୂର୍ବ ଭାରତର ପବିତ୍ର କଳିଙ୍ଗ (ଓଡ଼ିଶା) ର ନୀଳାଚଳ ଧାମ ଆଡ଼କୁ ଆଗେଇ ଚାଲିଲା। ଏହା କେବଳ ଗୋଟିଏ କାଠ ବା ପିଣ୍ଡର ଭାସିଯିବା ନଥିଲା, ଏହା ଥିଲା ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡର ନାଥଙ୍କ ନୀଳଶୈଳକୁ ଆଗମନ ଏବଂ ଆଗାମୀ ଜଗନ୍ନାଥ ସଂସ୍କୃତିର ପ୍ରଥମ ଅଦୃଶ୍ୟ ମୂଳଦୁଆ।

🏛️ ଅଧ୍ୟାୟ ୨: କଣ୍ଟିଲୋ ନୀଳମାଧବ ଏବଂ ଶବରରାଜ ବିଶ୍ୱାବସୁଙ୍କ ଗୁପ୍ତ ସେବା

୧. ନୀଳଶୈଳରେ ନୀଳମାଧବଙ୍କ ଗୁପ୍ତ ପୂଜା:

ସମୁଦ୍ରରୁ ଆସି ସେହି ଅକ୍ଷୟ ବ୍ରହ୍ମ ନୀଳମାଧବ ମୂର୍ତ୍ତି ରୂପରେ କଣ୍ଟିଲୋ (ମହାନଦୀ କୂଳ) ର ଘଞ୍ଚ ଜଙ୍ଗଲ ଓ ନୀଳଶୈଳ ପରବତ ଉପରେ ବିରାଜମାନ ହେଲେ। ଜରାଶବରଙ୍କ ବଂଶଧର ଶବରରାଜ ‘ବିଶ୍ୱାବସୁ’ ସେହି ଗୁପ୍ତ ନୀଳମାଧବଙ୍କ ଦିବ୍ୟ ସନ୍ଧାନ ପାଇଲେ। ବିଶ୍ୱାବସୁ ନୀଳମାଧବଙ୍କୁ ନିଜର ପ୍ରାଣଠାରୁ ଅଧିକ ଭଲପାଇ ଗୁପ୍ତରେ ପୂଜାରାଧନା ଆରମ୍ଭ କଲେ।

୨. ନିଷ୍କାମ ଭକ୍ତି ଓ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ପ୍ରସନ୍ନତା:

ଶବରରାଜ ବିଶ୍ୱାବସୁ କୌଣସି ଜଟିଳ ମନ୍ତ୍ର ବା ବୈଦିକ କର୍ମକାଣ୍ଡ ଜାଣିନଥିଲେ। ସେ କେବଳ ଜଙ୍ଗଲର ମିଠା ଫଳ, କନ୍ଦମୂଳ, ପବିତ୍ର ଝରଣା ଜଳ ଏବଂ ନିଜ ହୃଦୟର ଅତୁଟ ଭକ୍ତି ନେଇ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ସମର୍ପଣ କରୁଥିଲେ। ବିଶ୍ୱାବସୁଙ୍କ ଏହି ନିଷ୍କାମ, ନିର୍ମଳ ସେବାରେ ପ୍ରଭୁ ନୀଳମାଧବ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ସାକ୍ଷାତ୍ ଦର୍ଶନ ଦେଉଥିଲେ ଏବଂ ଶବରରାଜଙ୍କ ହାତରୁ ଆହାର ଗ୍ରହଣ କରୁଥିଲେ।

୩. ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଗୋଲାକାର ଅନିମିଷ ଆଖିର ରହସ୍ୟ:

ନୀଳମାଧବଙ୍କ ଆକୃତି ଥିଲା ଅଦ୍ଭୁତ। ତାଙ୍କର ଚକ୍ଷୁ ଦୁଇଟି ଗୋଲାକାର ଏବଂ ଅନିମିଷ (Unblinking Eyes)—ଯାହାର କୌଣସି ପାପୁଡ଼ି ନଥିଲା। ଏହି ଗୋଲାକାର ଆଖିର ଗୂଢ଼ ଅର୍ଥ ହେଉଛି—ପ୍ରଭୁ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡର ପ୍ରତ୍ୟେକ ପ୍ରାଣୀକୁ ସମାନ ଦୃଷ୍ଟିରେ ଦେଖନ୍ତି, ସେ କାହାରି ପ୍ରତି ପକ୍ଷପାତ କରନ୍ତି ନାହିଁ। ସେ ସଦାସର୍ବଦା ଜଗତର କଲ୍ୟାଣ ପାଇଁ ଚେଇଁ ରହିଛନ୍ତି, ତାଙ୍କ ଆଖିରେ କେବେ ନିଦ୍ରା ନାହିଁ।

୪. ଗୁପ୍ତ ସୁବାସ ଓ ରାଜା ଇନ୍ଦ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କ ସ୍ୱପ୍ନ:

ନୀଳମାଧବଙ୍କ ଗୁପ୍ତ ପୂଜାର ଦିବ୍ୟ ସୁବାସ ଓ ମହିମା ଆଉ ବେଶୀ ଦିନ ଲୁଚି ରହିପାରିଲାନାହିଁ। ବିଶ୍ୱାବସୁଙ୍କ ପୂଜାରୁ ନିର୍ଗତ କସ୍ତୁରୀ, ଚନ୍ଦନ ଓ ଦିବ୍ୟ ସୌରଭ ସାରା ଆକାଶରେ ପ୍ରସାରିତ ହେଲା। ଦୂର ମାଳବ ଦେଶର ପରମ ବିଷ୍ଣୁଭକ୍ତ ରାଜା ଇନ୍ଦ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କ ପାଖରେ ଖବର ପହଞ୍ଚିଲା ଯେ, ପୃଥିବୀର ନୀଳଶୈଳରେ ସାକ୍ଷାତ୍ ପରବ୍ରହ୍ମ ‘ନୀଳମାଧବ’ ରୂପରେ ପୂଜା ପାଉଛନ୍ତି।

🏛️ ଅଧ୍ୟାୟ ୩: ରାଜା ଇନ୍ଦ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ, ବିଦ୍ୟାପତି ଏବଂ ନୀଳମାଧବଙ୍କ ଅନ୍ତର୍ଦ୍ଧାନ

୧. ରାଜା ଇନ୍ଦ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କ ସ୍ୱପ୍ନାଦେଶ ଓ ବିଦ୍ୟାପତିଙ୍କ ଯାତ୍ରା:

ରାଜା ଇନ୍ଦ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ପ୍ରଭୁ ନୀଳମାଧବଙ୍କୁ ନିଜ ଅକ୍ଷିସମ୍ମୁଖରେ ଦର୍ଶନ କରିବାକୁ ବାକୁଳ ହୋଇଉଠିଲେ। ସେ ନିଜର ମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ପୁତ୍ର ତଥା ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣ ‘ବିଦ୍ୟାପତି’ଙ୍କୁ ନୀଳମାଧବଙ୍କ ସନ୍ଧାନ ପାଇଁ ଉତ୍କଳ (ଓଡ଼ିଶା) କୁ ପ୍ରେରଣ କଲେ। ବିଦ୍ୟାପତି ନୀଳଶୈଳ ନିକଟସ୍ଥ ଶବରପଲ୍ଲୀରେ ପହଞ୍ଚି ଶବରରାଜ ବିଶ୍ୱାବସୁଙ୍କ ଅତିଥି ହେଲେ।

୨. ଲଳିତା-ବିଦ୍ୟାପତି ପ୍ରେମ ଓ ସୋରିଷ ଗଛର ବାଟ:

ଶବରପଲ୍ଲୀରେ ରହଣି ସମୟରେ ବିଦ୍ୟାପତି ବିଶ୍ୱାବସୁଙ୍କ କନ୍ୟା ‘ଲଳିତା’ଙ୍କୁ ପ୍ରେମ କଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କୁ ବିବାହ କଲେ। ବିଦ୍ୟାପତି ନୀଳମାଧବଙ୍କ ଦର୍ଶନ ପାଇଁ ବିଶ୍ୱାବସୁଙ୍କୁ ଆକୁଳ ନିବେଦନ କଲେ। ପ୍ରଥମେ ବିଶ୍ୱାବସୁ ମନା କଲେ ବି କନ୍ୟା ଲଳିତାଙ୍କ ଅନୁରୋଧରେ ଗୋଟିଏ ସର୍ତ୍ତରେ ରାଜି ହେଲେ—ବିଦ୍ୟାପତିଙ୍କ ଆଖିରେ ପଟି ବାନ୍ଧି ସେ ନୀଳଶୈଳକୁ ନେବେ। କିନ୍ତୁ ବୁଦ୍ଧିମାନ୍ ବିଦ୍ୟାପତି ନିଜ ସାଙ୍ଗରେ ଗୋଟିଏ ମୁଣିରେ ସୋରିଷ ନେଇଯାଇଥିଲେ ଏବଂ ବାଟସାରା ସୋରିଷ ବୁଣି ବୁଣି ଗଲେ।

୩. ଆଖିରୁ ପଟି ଖୋଲିବା ଓ ନୀଳମାଧବ ଦର୍ଶନ:

ନୀଳଶୈଳ ଗୁମ୍ଫାରେ ପହଞ୍ଚି ବିଶ୍ୱାବସୁ ଯେତେବେଳେ ବିଦ୍ୟାପତିଙ୍କ ଆଖିରୁ ପଟି ଖୋଲିଦେଲେ, ବିଦ୍ୟାପତି ନୀଳମାଧବଙ୍କ ଦିବ୍ୟ ନୀଳକାନ୍ତି ଦେଖି ସ୍ତବ୍ଧ ହୋଇଗଲେ! ପ୍ରଭୁଙ୍କ ସେହି ଅନିମିଷ ଚକ୍ଷୁ ଓ ଦିବ୍ୟ ରୂପ ଦେଖି ବିଦ୍ୟାପତିଙ୍କ ଜୀବନ ଧନ୍ୟ ହୋଇଗଲା। ସେ ମନେ ମନେ ରାଜା ଇନ୍ଦ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟ ସିଦ୍ଧି ହେଲା ବୋଲି ଜାଣିପାରିଲେ।

୪. ଇନ୍ଦ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କ ଆଗମନ ଓ ନୀଳମାଧବଙ୍କ ଅନ୍ତର୍ଦ୍ଧାନ:

ବର୍ଷା ଋତୁ ପରେ ସୋରିଷ ଗଛ ଗଜୁରି ବାଟ ଦେଖାଇଲା। ବିଦ୍ୟାପତି ମାଳବ ଫେରି ରାଜାଙ୍କୁ ସବୁ କହିଲେ। ରାଜା ଇନ୍ଦ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ସୈନ୍ୟସାମନ୍ତ ନେଇ ଗର୍ବ ଓ ଆନନ୍ଦର ସହ ନୀଳଶୈଳରେ ପହଞ୍ଚିଲେ। କିନ୍ତୁ ଗୁମ୍ଫା ଭିତରକୁ ଯାଇ ଦେଖିଲା ବେଳକୁ ନୀଳମାଧବ ଆଉ ନାହାନ୍ତି! ପ୍ରଭୁ ଅନ୍ତର୍ଦ୍ଧାନ ହୋଇସାରିଥିଲେ। ରାଜା ଦୁଃଖରେ ଭାଙ୍ଗିପଡ଼ି ପ୍ରାଣତ୍ୟାଗ କରିବାକୁ ବସିଥିବା ବେଳେ ଶୂନ୍ୟବାଣୀ ହେଲା—”ହେ ରାଜା, ଦୁଃଖ କରନାହିଁ। ମୁଁ ନୀଳମାଧବ ରୂପରେ ଆଉ ପୂଜା ପାଇବିନାହିଁ। ମୁଁ ଦାହ୍ୟ/ଦାରୁ ରୂପରେ ସମୁଦ୍ରରେ ଭାସିଆସିବି, ତୁମେ ଶ୍ରୀକ୍ଷେତ୍ରରେ ମୋର ବିଶାଳ ମନ୍ଦିର ନିର୍ମାଣ କର।”

🏛️ ଅଧ୍ୟାୟ ୪: ବାଙ୍କୀ ମୁହାଣ ଏବଂ ଦାରୁବ୍ରହ୍ମଙ୍କ ପ୍ରକଟ

୧. ବାଙ୍କୀ ମୁହାଣରେ ଦାରୁ ଆବିର୍ଭାବ:

ଶୂନ୍ୟବାଣୀ ଅନୁସାରେ ରାଜା ଇନ୍ଦ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ପୁରୀ ଶ୍ରୀକ୍ଷେତ୍ରରେ ବିଶାଳ ମନ୍ଦିର ନିର୍ମାଣ କଲେ। ଦିନେ ସମୁଦ୍ର କୂଳର ବାଙ୍କୀ ମୁହାଣରେ ଗୋଟିଏ ବିଶାଳ ଦାରୁ (ଦେବଦାରୁ କାଠ) ଭାସିଆସି କୂଳରେ ଲାଗିଲା। ସେହି ଦାରୁ ସାଧାରଣ କାଠ ନଥିଲା—ତାହା ଉପରେ ଶଙ୍ଖ, ଚକ୍ର, ଗଦା, ପଦ୍ମର ସ୍ପଷ୍ଟ ଚିହ୍ନ ଥିଲା ଏବଂ ସେଥିରୁ ଏକ ଅପୂର୍ବ ଦିବ୍ୟ ସୁବାସ ନିର୍ଗତ ହେଉଥିଲା।

୨. ବଳ ଓ ଅହଙ୍କାରର ପରାଜୟ:

ସେହି ମହାଦାରୁକୁ ସମୁଦ୍ରରୁ ଉଦ୍ଧାର କରିବା ପାଇଁ ରାଜା ଇନ୍ଦ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ସହସ୍ର ସୈନ୍ୟ, ହାତୀ ଓ ବଳଦ ଲଗାଇଲେ। କିନ୍ତୁ ଦାରୁ ତିଳେ ହେଲେ ଘୁଞ୍ଚିଲାନାହିଁ। ରାଜାଙ୍କ ବଳ ଓ ଅହଙ୍କାର ପରାଜିତ ହେଲା। ସେତେବେଳେ ପ୍ରଭୁ ସ୍ୱପ୍ନାଦେଶ ଦେଲେ—”ଶବରରାଜ ବିଶ୍ୱାବସୁ ଏବଂ ବ୍ରାହ୍ମଣ ବିଦ୍ୟାପତିଙ୍କୁ ଏକାଠି ଡାକ।”

୩. ମିଳିତ ସେବାରେ ଦାରୁ ଉଦ୍ଧାର:

ଯେତେବେଳେ ଶବରରାଜ ବିଶ୍ୱାବସୁ (ଭକ୍ତିର ପ୍ରତୀକ) ଏବଂ ବ୍ରାହ୍ମଣ ବିଦ୍ୟାପତି (ଜ୍ଞାନର ପ୍ରତୀକ) ଦାରୁର ଦୁଇପାଖରେ ଛିଡ଼ାହୋଇ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ନାମ ସଂକୀର୍ତ୍ତନ କଲେ, ସେହି ବିଶାଳ ଦାରୁ ତୁଳା ପରି ହାଲୁକା ହୋଇଗଲା! ଏହା ଦେଖାଇଦେଲା ଯେ, ଜଗନ୍ନାଥ ସଂସ୍କୃତିରେ ଜାତି, ବର୍ଣ୍ଣ, ଗର୍ବର ସ୍ଥାନ ନାହିଁ—ଏଠାରେ ଭକ୍ତି ଓ ଜ୍ଞାନର ସମନ୍ୱୟ ହିଁ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରାଏ।

୪. ବୃଦ୍ଧ ମହାରାଣା (ବିଶ୍ୱକର୍ମା) ଙ୍କ ସର୍ତ୍ତ:

ଦାରୁକୁ ମନ୍ଦିରକୁ ଅଣାଗଲା। କିନ୍ତୁ ସେହି କଠିନ ଦାରୁରୁ ମୂର୍ତ୍ତି ଗଢ଼ିବା ପାଇଁ ସାଧାରଣ କାରିଗରଙ୍କ ଛେଣି ଭାଙ୍ଗିଗଲା। ସେତିକିବେଳେ ସ୍ୱୟଂ ଦେବଶିଳ୍ପୀ ବିଶ୍ୱକର୍ମା ଜଣେ ବୃଦ୍ଧ ଅସମର୍ଥ ମହାରାଣା (ଆନନ୍ଦ ମହାରାଣା) ରୂପରେ ପ୍ରକଟ ହେଲେ। ସେ ସର୍ତ୍ତ ରଖିଲେ—”ମୁଁ ୨୧ ଦିନ ଅହୋରାତ୍ର ବନ୍ଦ ଦ୍ୱାର ପଛରେ ମୂର୍ତ୍ତି ଗଢ଼ିବି। ଏହି ୨୧ ଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କେହି ହେଲେ କବାଟ ଖୋଲିବେ ନାହିଁ କିମ୍ବା ଭିତରକୁ ଚାହିଁବେ ନାହିଁ।”

🏛️ ଅଧ୍ୟାୟ ୫: ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କ ପ୍ରକଟ ଏବଂ ପ୍ରଥମ ପ୍ରତିଷ୍ଠା

୧. ରାଣୀ ଗୁଣ୍ଡିଚାଙ୍କ ଆକୁଳତା ଓ ଦ୍ୱାର ଖୋଲିବା:

ଗୁପ୍ତ କୋଠରୀ ଭିତରୁ ୧୪ ଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଛେଣି ଓ ହାତୁଡ଼ିର ମଧୁର ଶବ୍ଦ ଶୁଣାଗଲା। କିନ୍ତୁ ୧୪ ଦିନ ପରେ ଭିତରୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶବ୍ଦ ବନ୍ଦ ହୋଇଗଲା। ରାଣୀ ଗୁଣ୍ଡିଚା ବ୍ୟାକୁଳ ହୋଇପଡ଼ିଲେ। ସେ ଭାବିଲେ ବୃଦ୍ଧ କାରିଗର ହୁଏତ ଭୋକ-ଶୋଷରେ ପ୍ରାଣତ୍ୟାଗ କଲେଣି। ରାଣୀଙ୍କ ଆକୁଳ ଅନୁରୋଧରେ ରାଜା ଇନ୍ଦ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ସର୍ତ୍ତ ଭଙ୍ଗ କରି ୧୫ଶ ଦିନରେ ଗୁପ୍ତ କୋଠରୀର କବାଟ ଖୋଲିଦେଲେ।

୨. ଅପୂର୍ଣ୍ଣ ଚତୁର୍ଦ୍ଧା ମୂର୍ତ୍ତିଙ୍କ ଆବିର୍ଭାବ:

କବାଟ ଖୋଲିବା ମାତ୍ରେ ଦେଖାଗଲା—ସେଠାରେ ବୃଦ୍ଧ କାରିଗର ନାହାନ୍ତି! କେବଳ ଦାରୁରୁ ଗଢ଼ା ହୋଇଥିବା ହସ୍ତ-ପଦହୀନ, ଅପୂର୍ଣ୍ଣ ଆକୃତିର ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ, ଶ୍ରୀବଳଭଦ୍ର, ଦେବୀ ସୁଭଦ୍ରା ଓ ଶ୍ରୀସୁଦର୍ଶନ ବିରାଜମାନ କରିଛନ୍ତି। ରାଜା ଇନ୍ଦ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ନିଜର ସର୍ତ୍ତ ଭଙ୍ଗ ଭୁଲ୍ ପାଇଁ ଶୋକାକୁଳ ହୋଇ ଆତ୍ମାହୁତି ଦେବାକୁ ବସିଲେ।

୩. ପ୍ରଭୁଙ୍କ ନିଜସ୍ୱ ସ୍ୱପ୍ନାଦେଶ:

ରାଜାଙ୍କ ବିଳାପ ଦେଖି ସ୍ୱୟଂ ମହାପ୍ରଭୁ ସ୍ୱପ୍ନରେ ଦର୍ଶନ ଦେଇ କହିଲେ, “ହେ ରାଜା, ଶୋକ କରନାହିଁ! ଏହା କୌଣସି ଭୁଲ୍ ନୁହଁ, ଏହା ମୋର ନିଜସ୍ୱ ଇଚ୍ଛା। ମୁଁ କଳିଯୁଗରେ ଏହି ଅପୂର୍ଣ୍ଣ ନିରାକାର-ସାକାର ରୂପରେ ହିଁ ଭକ୍ତମାନଙ୍କୁ ଦର୍ଶନ ଦେବି। ମୋର ହାତ ନାହିଁ ସତ, କିନ୍ତୁ ମୁଁ ସାରା ଜଗତକୁ କୋଳେଇ ନେବି। ମୋର ପାଦ ନାହିଁ, କିନ୍ତୁ ମୁଁ ଭକ୍ତର ଡାକ ଶୁଣି ଧାଇଁଯିବି। ଏହି ରୂପ ହିଁ ମୋର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରକଟ ରୂପ।”

୪. ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ରତ୍ନସିଂହାସନରେ ବିଜେ:

ସ୍ୱପ୍ନାଦେଶ ପାଇ ରାଜା ଇନ୍ଦ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ। ସ୍ୱୟଂ ବ୍ରହ୍ମା ଦେବଲୋକରୁ ଓହ୍ଲାଇ ଆସି ପ୍ରଭୁଙ୍କ ମନ୍ଦିର ଓ ପ୍ରତିମାଙ୍କୁ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କଲେ। ଚତୁର୍ଦ୍ଧା ଦାରୁବ୍ରହ୍ମ ମୂର୍ତ୍ତି ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରର ରତ୍ନସିଂହାସନରେ ବିରାଜମାନ ହେଲେ। ସେହିଦିନଠାରୁ ପ୍ରଭୁ ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ଜଗତର ନାଥ ଭାବେ ନୀଳାଚଳ ଧାମରେ ପୂଜା ପାଇବା ଆରମ୍ଭ କଲେ।

🚩 “ଜଗନ୍ନାଥ ସ୍ୱାମୀ ନୟନ ପଥଗାମୀ ଭବ ତୁମେ” 🚩